WANDELEN: Voorstonden

Vrijdag, 8 maart 2019. Wandelen op enkele landgoederen tussen het Apeldoorns Kanaal en de IJssel, in de Gemeente Brummen. Het is even zoeken naar Buurtschap Voorstonden. Je ziet het pas als je ervoor staat. Een regenboog verraadt het weertype, maar hij smelt gelukkig als sneeuw voor de zon.

Welkom op Landgoed Voorstonden, eigendom van Natuurmonumenten. Het Landhuis op het Landgoed wordt particulier bewoond. In de niet-toegankelijke delen staan enkele eeuwenoude bomen waaronder een vijfendertig meter hoge mammoetboom (Sequoiadendron giganteum) met een stamomtrek van acht meter, geplant in 1872. Ik mag er slechts van verre naar kijken, maar aankomen niet.

Het parkbos rond het Landhuis is wel toegankelijk: een open bos waar de vogels kwetteren en elkaar achterna zitten. Vooral de koolmezen; die willen kezen. Ik hoor een groene specht, zie twee bonte spechten, en hoor het holle geluid van de holenduif.

Het Landgoed is een mooie mix van bos, heideveldjes en weilanden. Net als bij het Beekbergerwoud levert Natuurmonumenten hier een bijdrage aan de instandhouding van een zeldzaam runderras. De Brandrode koeien staan nog op stal, ik kan ze niet op kleurechtheid controleren.

De weilandjes worden insect- en plantvriendelijk gemaaid: ‘sinusmaaien’ heet dat, gekenmerkt door een gefaseerd maaisysteem met kronkelige paden. Per maaibeurt blijft ongeveer de helft van de vegetatie staan. Door de sinusoïde maaipaden is het eindresultaat door het jaar heen een mozaïek van delen die nooit, éénmalig, twee keer of elke keer zijn gemaaid, dus met kruiden in alle stadia van ontwikkeling, voor elk insect wat wils.          

Ik bereik de Oekense Beek. Deze beek begint ten oosten van het Apeldoorns Kanaal en stroomt uit op de IJssel. De waterplant die overvloedig en door de stroming in slierten aan het oppervlak drijft is waarschijnlijk liesgras (Glyceria).

Dit gebied tussen het Veluwemassief en de IJssel is erg nat. Bijna al het bos is rabatbos. De bomen zijn geplant op verhoogde bedden, die afgewisseld worden door geulen voor de ontwatering. De route loopt enkele malen over zulke rabatten, met vlonders over de geulen.

Hier gaat Landgoed Voorstonden over in Landgoed Leusveld. De zandpaden liggen vol met katjes van de zwarte els. De wit-bloeiende planten in een bostuin blijken wit hoefblad te zijn, een typische stinzenplant (ingevoerd uit zuidelijker streken en op landgoederen verwilderd). Een konijn huppelt vrolijk rond over al die sinusoïde hazenpaadjes in een insectvriendelijk weilandje.

Het kerkklokje in het torentje boven op Jachtslot Leusveld slaat elf uur. Het Jachtslot ligt op een zandrug tussen de Oekense Beek en de Rhienderense Beek. Het wild kwam in natte perioden vanzelf naar deze drogere zandrug toe, de jager tegemoet. “Twee reebruine ogen, die keken de jager aan.

Het is ‘katjes’tijd. De wit-wollige katjes van een ratelpopulier contrasteren met de gele katjes van de hazelaar en de els. Ik zie een boomklever. Twee spechten roffelen naar elkaar, de één een bariton, de ander een soprano. Dat komt wel goed.

Midden in het bos een orchideeënveldje. Nu niets te zien natuurlijk, maar straks in juni bloeit hier de gevlekte orchis in overdaad.

Een groepje vrijwilligers van Natuurmonumenten passeert. Terwijl ik mijn twaalfuurtje nuttig, zijn zij op weg naar de koffiekamer bij het Jachtslot. Ik maak even een praatje met één van hen over de recente veranderingen in Landgoed Leusveld. Er zitten volop reeën, die overigens geen zin hebben zich aan mij te vertonen. Natuurmonumenten heeft volop vrijwilligers, die zich wel aan mij durven te vertonen. Deze vertrouwt me toe dat de koffiekamer altijd een kakofonie is “van grise kopkes, die thuus niks meer te vertellen hebben; hier goan ze los.”  

Ik moet ongeveer een route van een uur afgelegd hebben op Landgoed Leusveld, want ik hoor het klokje van het Jachtslot ook twaalf uur slaan.

Bij het ven Turfveen hebben de vrijwilligers de ‘Kiekuut’ gebouwd. Een reigerkolonie huist in de bomen rond het water. Een vrijwilliger moet hier een sneeuwklokje hebben laten vallen, dat zich gretig vermenigvuldigt. Op een kleine afvalhoop in het bos bloeien de narcis en de hyacinth. Overal klimmende kamperfoelie, die zich verraadt door toefjes nieuw blad. Ik hoor een raaf in de buurt van de Oekense Beek.

Bij een bosrand kom ik langs een Wageningse proeflocatie ‘Licht op Natuur’ om de invloed van kunstlicht op natuurlijke processen te onderzoeken, zowel in het bos als in de weilanden. Er is echter geen lichtmast te bekennen. Wel een kievit op het weiland die graag als proefdier had meegedaan aan het experiment. Misschien is het vierjarig onderzoek al afgerond en is men vergeten het informatiebord mee naar huis te nemen. Bij Radio Kootwijk ben ik eerder zo’n veldproef tegengekomen naar de invloed van kunstlicht op de nachtelijke activiteit van dieren. Rood licht bleek daar het minst verstorend, maar dat weten de nachtvlinders op de Wallen al heel lang.  

Nog een laatste stuk door het parkbos van Landhuis Voorstonden met mooie waterpartijen en bruggetjes. Ik zie nog een boomklever. Dit was een mooie landelijke route, bijna uitsluitend over onverharde wegen.

 

Gepost: 31 Maart 2019

 

Mooisteroutes.nl: Rabatten van Voorstonden (16 km)