FIETSEN: Lingezegen

Maandag, 29 juli 2019. Fietsen in Lingezegen, met start in Bemmel. Lingezegen omvat het hele landelijke gebied tussen Arnhem en Nijmegen. De mooie Linge is zeker een zegen voor het gebied, evenals het snelfietspad Arnhem–Nijmegen, maar we kunnen de A15 en de Betuwelijn niet onvermeld laten. De Vierdaagse is voorbij, het werk aan de A325 (Arnhem–Nijmegen) nog niet. Maar daar heb je als fietser geen last van.

Lingezegen ‘biedt ruimte voor mensen, landbouw, natuur, cultuur en water’. Nou, daar kan niemand op tegen zijn. Het gebied is opgesplitst in vijf deelgebieden, van noord(west) naar zuid respectievelijk De Park, Het Waterrijk, Het Landbouwland, De Buitens en De Woerdt. 

Belangrijk voor de geschiedenis van het gebied zijn de Romeinen tweeduizend jaar geleden en de Geallieerden iets recenter, zo’n vijfenzeventig jaar geleden. Vandaar de Archeoroute langs de ‘limes’ en de Liberation Route langs de frontlijn.

Ten noorden van Bemmel ligt deelgebied De Buitens met het karakter van de Betuwe. Hier is nog landelijke nieuwbouw mogelijk. Op de grens met Het Landbouwland kom ik langs de Kapel van Onze Lieve Vrouwe van de Bloeiende Betuwe, waar soldaten, omgekomen in de Tweede Wereldoorlog, worden herdacht, maar ongetwijfeld ook wordt gebeden voor overdadige bloesem. Vlak naast de kapel ligt een aardappelveld. Een trots bord vermeldt dat jaarlijks 153.000 kilo CO2 wordt vastlegd. Maar er is altijd baas boven baas: even verder ligt een bietenveld dat jaarlijks 304.000 kilo CO2 fixeert. Een holenduif koert goedkeurend. Maar welk voedselgewas we ook verbouwen, de gefixeerde CO2 komt grotendeels weer vrij bij onze voedselconsumptie, tenzij wij de koolhydraten vasthouden in onze ‘embonpoints’. Hoewel, ook ‘welgedane buikjes’ zijn vergankelijk. De bermen staan vol met wilde peen. Die fixeert wel een beetje CO2, want niemand eet nog wilde peen.

Park Bredelaar ligt op mijn route en ik neem snel een kijkje. Het Park ligt op een Archeologisch Monument en toont ‘Landbouw door de eeuwen heen’. Een vreemde combinatie. Het terrein is opgehoogd en de gewassen mogen niet dieper wortelen dan dertig centimeter, want het archeologisch monument in de ondergrond mag niet verstoord worden. Een mooie oude boerderij uit 1780 staat te koop. Helaas een beetje dicht bij de Betuwelijn.

Ik word door Bemmel geleid richting de Waaldijk. Er is wederom een bruiloft in Kasteel De Kinkelenburg. Een paar jaar geleden was ik hier getuige van de huwelijksvoltrekking van een nichtje, maar er kwam al snel een kink (geen kind!) in het huwelijk, voltrokken in de Kinkelenburg.

Naast het kasteel staan gestapelde containers voor gemeenteambtenaren, een noodoplossing sinds een jaar geleden een boze burger met een auto vol gasflessen een ravage aanrichtte in het gemeentehuis van Lingewaard. De boze burger overleefde het niet.

Ik zit nu in deelgebied De Woerdt, de overgang tussen platteland en de stad, met name de nieuwe wijk Waalsprong in Nijmegen-Noord. Ik volg de Waaldijk richting Nijmegen met mooie nevengeulen bij Doornik. Strangen zijn deels bedekt met watergentiaan.

Bij de defensiedijk, overblijfsel van de IJssellinie, is de Waaldijk afgesloten voor auto’s. Vanaf horecagelegenheid Zijdewinde kun je een flinke wandeling maken op Landgoed Doornik. Je passeert eerst de Prullenpoort, een poortje gemaakt van afval. De boodschap? ‘Houd in de natuur je prullen bij je’!

Ik fiets nu langs de ‘achterzijde’ van de Waalsprong met zicht op een grote waterplas en de opvallende vestiging van Bioscoop Cinemec. Het dorp Ressen is vast vernoemd naar klaverblad Ressen, of andersom. Ik verlaat nu Lingezegen en maak een lus langs Oosterhout en Elst. Een waterplas is verpacht aan E.H.S.V. De Rietvoorn. De ‘E’ geeft aan dat ik in de buurt ben van Elst. Maar eerst kom ik nog langs wat industrie van Oosterhout, onder andere Evers Specials, een specialist in de kiemgroente taugé. Toen ik nog in Indonesië aan het taugé boontje (mungboon) werkte, ben ik tijdens een verlof in een taugé fabriekje geweest, ik weet niet meer waar. Misschien wel bij Evers Specials in Oosterhout.     

Het is even doorbijten nu over de A15 en de Betuwelijn, en door Elst, maar dan wordt het weer interessant in deelgebied Het Waterrijk. De weg langs de Linge wordt geflankeerd door forse witte abelen. Hier worden met veel moeite uitgestrekte rietvelden aangelegd, die in aanleg met een overspanning van linten beschermd moeten worden tegen de vraat van ganzen. Sommige delen zijn volwassen en al met lisdodde verrijkt. Andere delen zijn nog jong. Deze rietvelden sluiten aan op de Rijkerswoerdse Plassen. Aan de noordkant – de Arnhemse kant – van deze plassen uitgebreide recreatieve voorzieningen met stranden, ligweides met bloeiend biggekruid, hondendrollen en Paviljoen de Woerd.

Van het Waterrijk kom ik in De Park. Hier liggen enkele voedselbossen – ParkseGaard, EcoVredeGaard, RozenGaard – maar die hebben zich goed verstopt voor de argeloze fietser. In Dé Park mag Hét Golfcourse niet ontbreken.

Aan de oostrand van Het Waterrijk kom ik een bijzonder kunstwerk tegen. Hoe moet ik het omschrijven? Drie bolvormige boomhutten? Drie spoetniks op palen? Laten we het maar houden op drie ‘aliens’ die Lingezegen met bewondering gadeslaan.

De ‘Liberation’ vliegtuigvleugel herinnert aan het feit dat na de mislukking van Operatie Market Garden de Linge ongeveer een half jaar de frontlinie is geweest op het eind van de Tweede Wereldoorlog.

Ik volg de Linge via Het Landbouwland tot in De Buitens. Een medefietser stopt bij mij om samen naar ganzen en eenden te kijken tussen de rietkragen. Hij praat onverstaanbaar Nederlands, maar heeft zich sinds een jaar bekeerd tot de natuurfotografie. Met zijn  enorme telelens probeert hij een witte kwikstaart in beeld te krijgen. Moet je net een kwieke kwikstaart proberen voor je telelens te krijgen. Je zou er kriegelig van worden. Veel gemakkelijker is het een foto te maken met mijn handcameraatje van de grauwe gans, die zijn nek nieuwsgierig uitgestoken heeft. Hij heeft een halsband uit de plastic soep opgelopen met de letters SO (van SOEP? Of misschien wel van SOS!).

Toch nog een plantje dat me niet eerder is opgevallen: wilde marjolein. Het was een beschermde plant, maar is bij de laatste herziening van de Rode Lijst in 2017 vogelvrij verklaard. Vandaar dat deze vreemde vogel een plukje heeft meegenomen voor identificatie. “Onze tuin staat er vol mee”, word ik door Marita weer met beide benen op de grond gezet.     

 

Gepost: 9 Augustus 2019

 

Knooppunten: 26, 27, 28, 29, 30, 31, 33, 34, 45, 42, 43, 17, 16, 15, 14, 13, 12, 20, 19, 18, 14, 13, 05, 08, 09, 98, 26 (45 km)